27 maja obchodzimy Dzień Samorządu Terytorialnego, który upamiętnia pierwsze demokratyczne wybory samorządowe z 1990 roku. W tym roku przypada 36. rocznica funkcjonowania samorządów w Polsce.
W związku z tym świętem składam serdeczne życzenia dla wszystkich osób zaangażowanych w lokalny samorząd oraz mieszkańców Jaworzna, pragnąc życzyć pomyślności, wzajemnej życzliwości oraz satysfakcji z działań na rzecz naszego miasta.
Doceniam zaangażowanie, odpowiedzialność oraz dbałość o rozwój Jaworzna. Niech współpraca i poczucie wspólnoty będą dalej motorem pozytywnych zmian oraz tworzenia nowoczesnego i przyjaznego miejsca do życia.
Paweł Silbert
Prezydent Miasta Jaworzna
Historia samorządu w Jaworznie
5 czerwca 1990 roku podczas pierwszej sesji Rady Miejskiej Jaworzna wybrano przewodniczącego oraz delegatów do sejmiku samorządowego, którym został Jan Chojnacki. Wiceprzewodniczących wybrano na następnej sesji, a prezydenta, jego zastępców oraz członków zarządu miasta. Prezydentem został Andrzej Węglarz, a wiceprezydentami Michalina Rusin i Zbigniew Powroźnik. Z czasem, po rezygnacji Zbigniewa Powroźnika, jego miejsce zajął Andrzej Oleśniak, który z kolei został zastąpiony przez Andrzeja Ślusarczyka. W skład zarządu weszli Krystyna Król, Adam Bisztyga, Czesław Brandys i Jan Wyczesany. W trakcie kadencji zmienił się przewodniczący, którym został Edward Baran.
Kolejne wybory samorządowe miały miejsce w czerwcu 1994 roku. Wówczas ponownie przewodniczącym Rady Miejskiej został Edward Baran, a wiceprzewodniczącymi Bogusław Bobrowski, Stanisław Kiermasz i Edward Różycki. Prezydentem pozostał Andrzej Węglarz, a wiceprezydentami Michalina Rusin, Andrzej Ślusarczyk i Czesław Brandys. Członkami zarządu byli Krystyna Król, Anna Więcek i Henryk Duda.
Jesienią 1998 roku odbyły się kolejne wybory samorządowe, podczas których przewodniczącym Rady Miejskiej został Stefan Gazda, a prezydentem Marian Tarabuła. W skład zarządu weszli wiceprezydenci Tadeusz Szczudło, Stefan Łatak i Janusz Guja.
27 października 2002 roku miały miejsce następne wybory. Po raz pierwszy zorganizowano bezpośrednie wybory prezydenta miasta, którym został Paweł Silbert. Na sesji Rady Miejskiej przewodniczącym został Stefan Gazda, a jego zastępcami Danuta Milner, Czesław Brandys i Tadeusz Kaczmarek.
Kolejne wybory samorządowe miały miejsce 12 listopada 2006 roku, podczas których Paweł Silbert został ponownie wybrany na prezydenta. W 2010 roku odbyły się wybory, w których Paweł Silbert również uzyskał mandat. W 2014 roku i 2018 roku znowu został wybrany prezydentem Jaworzna.
Ostatnie wybory samorządowe miały miejsce 7 kwietnia 2024 roku, w których prezydentem ponownie został Paweł Silbert, a przewodniczącym Rady Miejskiej Michał Kirker.
Początki polskiej samorządności
- W XVIII wieku wprowadzono prawo o miastach królewskich, które umożliwiało miastom wybór magistratów i burmistrzów.
- Galicyjska reforma samorządowa wprowadziła samorząd terytorialny, a Jaworzno zaczęło rządzić się na mocy ustaw gminnych z 1866 roku.
- 12 sierpnia 1866 roku wprowadzono ustawę gminną, która podzieliła kraj na gminy.
- Na czele gminy stała rada gminna, a organem wykonawczym był naczelnik gminy.
- W 1901 roku Jaworzno zyskało prawa miejskie.
- Konstytucja marcowa z 1921 roku wprowadziła trójstopniowy samorząd.
- W 1944 roku nastąpiło reaktywowanie samorządu terytorialnego.
- 20 marca 1950 roku wprowadzono zmiany w ustroju organów Rzeczypospolitej Polskiej.
- W 1972 roku powołano gminy, a w 1975 roku Jaworzno włączono w granice województwa katowickiego.
36 lat przemian
- W 1990 roku reaktywowano samorząd terytorialny w Polsce.
- 8 marca 1990 roku uchwalono ustawę o samorządzie gminnym.
- 27 maja 1990 roku odbyły się pierwsze wolne wybory do władz lokalnych.
- W 2002 roku wprowadzono bezpośredni wybór prezydenta przez mieszkańców.
- 21 października 2018 roku odbyły się pierwsze wybory po nowelizacji Kodeksu Wyborczego.